موحد در نظر ولتر
ولتر كليسايي با جمله اهدائيه «ولتر براي خدا ساخت» بنا
ميكند؛ به عقيده او اين تنها كليسايي بود كه در اروپا به نام خدا ]و نه به
نام قديسان[ بنا شده بود. او با دعاي عالي مضموني
خدا را ميخواند؛ در ذيل ماده «موحد» عقيده خود را به طور نهايي و با وضوح تمام
چنين بيان ميكند:
«موحد» كسي است كه ايمان محكمي به هستي
موجودي مافوق موجودات كه هم قادر و هم خير محض و هم پيدا آورنده همه اشياست، دارد.
اين موجود مافوق، همه بديها را كيفر ميدهد بدون آنكه ستمي روا دارد و همه نيكيها و فضايل را پاداش ميدهد. موحد با اين عقيده خويش با
همه جهان متحد است ولي جزو هيچيك از ادياني كه مخالف هم هستند نيست. دين او
قديميترين و وسيعترين اديان است؛ زيرا عبادت ساده به خدا بر تمام مذاهب و اديان
عالم مقدم است. او با زباني سخن ميگويد كه تمام مردم جهان آن را ميفهمند در صورتي
كه خود زبان همديگر را نميفهمند. او از پيكين تا گويان
برادران زيادي دارد و تمام عقلا و خردمندان دوستان او هستند. عقيده او اين است كه
مذهب از عقايد و آراي نامفهوم فلسفي و تظاهرات پوچ دور است؛ بلكه مذهب عبادت خدا و
درستكاري است. عبادت او نيكي به خلق است و ايمان او تسليم به خداست. مسلمان به او
فرياد ميزند: «واي بر تو اگر به زيارت مكه نروي،» كشيش
به او ميگويد: «لعنت بر تو باد اگر به كليساي نوتردام دولورت مشرف نشوي»، ولي او از همه فارغ و آزاد است و به همه
ميخندد، كار او كمك به مستمندان و حمايت از ستمديدگان
است.
.gif){kind=spacer}
